Federatief datadelen in de bouw: een oplossing zonder toepassing is een droom
Federatief datadelen in de bouw-, installatie- en techniekbranche komt steeds dichterbij. Op D-Day 2026 zagen we hoeveel energie daar in de sector zit. Wat ons vooral bijbleef: een goede oplossing wordt pas echt waardevol als je hem kunt toepassen. En toepassen begint bij software die werkt.
Op 28 oktober kwamen ruim 500 professionals uit de gebouwde omgeving samen in Spant! in Bussum. Het thema: van aansluiten naar toepassen en opschalen. Op een aantal plekken stroomt de data al. Op veel andere plekken krijgen standaardisatie en governance nu vorm. Dat maakt het een mooi moment om te laten zien wat er al werkt.
We waren er met vier collega's: Dennis, Wouter, Raymond en Anouk. Ieder volgde een eigen route door het programma. Na afloop merkten we dat we alle vier hetzelfde hadden gezien. Partners, opdrachtgevers en initiatiefnemers lieten mooie resultaten zien. Het verhaal van de partijen die oplossingen (software)technisch realiseren, kwam daarbij minder aan bod.
Dat verhaal laten we graag zien aan de hand van wat er al draait. Juist in de fase waar D-Day over ging, toepassen en opschalen, maakt maatwerksoftware het verschil tussen een goed idee en een werkende oplossing.
Een prijs om samen trots op te zijn
Een vast onderdeel van D-Day is de uitreiking van de DigiDare Award. Daarmee laat digiGO zien waar digitale samenwerking in de keten al echt werkt. Dit jaar ging de prijs naar Techniek Nederland, voor het Installatie Register. Wij zaten in het publiek en stemden uiteraard voor hun winst!
Een prachtig resultaat voor Techniek Nederland en alle betrokken partijen. Het register zorgt dat installatiegegevens één keer eenduidig worden vastgelegd en daarna, met toestemming van de eigenaar, veilig gedeeld worden in de keten.
Fluxility bouwt mee aan dat register. Wij ontwikkelen de koppeling waarmee installatiedata vanuit het bronsysteem het register in gaat: omzetten naar de Basis Data Message, ondertekenen met iSeal, de toestemmingsflow en het versiebeheer. Daarnaast denken we mee over de standaard zelf.
Na afloop feliciteerde Techniek Nederland ook ons, en zo voelde het ook: een resultaat van goede samenwerking tussen branche, standaard en software. Het Installatieregister laat zien wat er mogelijk is als die drie vanaf het begin samen optrekken.
De fundering wordt nu gelegd
In een panel met Rijkswaterstaat ging het tijdens de D-day over federatief datadelen rond het onderhoud van onder meer bruggen en wegen. Rijkswaterstaat werkt daar open en met veel energie aan, en dat is goed nieuws voor heel Nederland.
Uit de zaal kwam de vraag of zij bij die plannen al in gesprek zijn met een softwarepartij. Het antwoord: nog niet, maar dat staat zeker op de planning.
Een logische volgorde: eerst bepaal je wat je wilt delen, met wie en waarom. Tegelijkertijd zien we in onze projecten hoeveel het oplevert om de softwarearchitectuur vroeg mee te laten kijken, juist nu de fundering wordt gelegd. Dan liggen er meer goede opties op tafel en kun je tussentijds bijsturen zodra je ergens een grens raakt.
Software leest anders dan wij
Een mens leest een document en vult gaten vanzelf in. Software doet dat niet. Code werkt alleen als de structuur klopt: elk veld, elke relatie, elke uitzondering moet vooraf zijn vastgelegd. Wat in een overleg logisch klinkt, kan in een datamodel onuitvoerbaar blijken.
Bij federatief datadelen komt daar nog veel bij. Wie mag welke data zien? Hoe regel je toegang en rechten tussen organisaties? Hoe valideer je dat gegevens kloppen? En werkt het nog als niet tien, maar tienduizend partijen aansluiten?
Wanneer software pas later aansluit, zien we in de praktijk vaak dezelfde uitdagingen:
- Deels opnieuw beginnen. Een keuze die op papier klopt, blijkt technisch niet haalbaar. Dan moet een deel van het werk over.
- Een standaard die niet te implementeren is. Software kan informatie soms niet lezen zoals de standaard die beschrijft.
- Blinde vlekken. Iets wat niemand aan tafel zag, omdat niemand er vanuit de techniek naar keek.
- Een partij die de branche niet kent. Het gaat om ingewikkelde materie, zoals F-gassen, natuurkundige berekeningen en rekenformules. Een softwarebouwer zonder kennis van de sector ziet de valkuilen niet.
Door vroeg aan te haken, worden die grenzen eerder zichtbaar. Dat bespaart tijd en geld, en het geeft alle partijen meer vertrouwen in de oplossing.
Samen bouwen vanaf het begin
We kijken met veel plezier uit naar de volgende stap in het stelsel, en dragen daar graag aan bij met kennis en werkende oplossingen. Drie dingen die volgens ons helpen:
- Betrek een softwarepartij vroeg bij projecten waarin meerdere organisaties toewerken naar federatief datadelen. Als sparringpartner bij de fundering, naast de rol als bouwer.
- Laat de toepassing zien. Een panel of sessie over opschalen wordt nog sterker met iemand die vertelt hoe een oplossing technisch tot stand komt. Ook als het complex is, maken we het graag helder.
- Gebruik softwarepartijen als verbindende factor. Wij zien vaak wie wat aan het bouwen is. Willen twee partijen hetzelfde ontwikkelen, dan brengen we ze bij elkaar. Zo wordt het maar één keer gebouwd.
De digitale basis groeit. De volgende stap is toepassen, en daar zijn we graag bij. Laten we het samen doen, vanaf het begin.
Werk je aan een register, koppeling of datastandaard en wil je vroeg weten waar de technische grenzen liggen? Leg je vraagstuk aan ons voor.
Ja, ik wil mijn casus voorleggen